อิสลามและการเมือง “สีขาว” ?


อิสลามและการเมือง “สีขาว”?[1]

Islam and ‘white’ Politics?

ในหลายเหตุการณ์ทางการเมืองปัจจุบันที่กำลังเกิดขึ้นในเมืองไทย ไม่ว่าจะเป็นการเลือกตั้งในระดับต่างๆ การแก้ใขความขัดแย้ง การบริหารจัดการท้องถิ่น หรือการเลือกอีหม่าม เหตุการณ์เหล่านี้ทำให้มุสลิมหลายๆ ท่านรู้สึกและเห็นถึงความสกปรก ชั่วร้ายที่เข้ามาครอบคลุมสังคมของเรา[2] ทำให้เกิดการแตกแยกระหว่างพี่น้องมุสลิม ทำให้การเสนอตัวเพื่อการเป็นผู้นำเป็นสิ่งที่น่ายกย่องส่งเสริม และทำให้การเลือกฝ่ายกลายเป็นธรรมเนียมปฎิบัติทางด้านการเมืองการปกครองในปัจจุบัน ในขณะที่สังคมของเรากำลังประสบปัญหาการเมือง มีนักวิชาการ ปัญญาชนและผู้ที่ไม่เห็นด้วยการความแตกร้าวในสังคมออกมาอธิบายถึงจุดบกพร่องของประชาธิปไตย และให้ทัศนะว่า เราควรจะทำอย่างไรกับปัญหาที่มาจากระบบนอกอิสลาม เพื่อหาทางออกให้กับสังคมมุสลิม

นักวิชาการศาสนาได้โอกาสในการออกมาอธิบายว่า นั่นเพราะเราไม่ทำตามระบบที่จากการอิสลาม และอิสลามเท่านั้นคือคำตอบสำหรับปัญหาทุกอย่าง[3] ดังนั้นการอธิบายปัญหาทางการเมืองจากมุมมองนักวิชาการศาสนาบางส่วนจึงให้ทัศนะว่า “ระบบที่เราใช้กันอยู่ทุกวันนี้เป็นระบบนอกอิสลาม ปัญหาจะจบได้ต้องเอาอิสลามมาแก้” แต่การจะเอาอิสลามมาแก้ใขนั้นแตกต่างกันตามทัศนะของการเข้าใจหลักการที่มาจากแหล่งอ้างอิงแห่งอิสลาม (อัลกุรอานและซุนนะฮ์)

หลายคนเข้าใจว่า ระบบการเมืองที่มุสลิมปฎิบัติกันในอดีตคือ ระบบการเมืองอิสลาม และเป็นการเมืองสีขาว อาจจะเป็นเพราะทุกอย่างที่ได้ชื่อว่า “อิสลาม” จะเป็น “สีขาว” หรือ “บริสุทธ์” โดยอัตโนมัติ หลายคนเรียกร้องให้เรากลับไปใช้ระบบ “ชูรอฮ์” เพราะคำว่า “ชูรอฮ์” นั้นถูกบัญญัติอยู่ในอัลกุรอานอันประเสริฐ[4] และเพราะชูรอฮ์นั้นคือสัญลักษณ์ของอิสลาม ตรงกันข้ามกับระบบประชาธิปไตย ดังนั้นบทสรุปขั้นพื้นฐานสำหรับหลายๆ ท่านคือ การเมืองสีขาวคือการเมืองที่มาจากอิสลาม และการเมืองที่มาจากอิสลามคือการเมืองที่ปฎิบัติกันมาของเหล่าบรรพชนมุสลิมตั้งแต่ยุคแรกของประวัติศาสตร์อิสลามโดยมีท่านศาสดามูฮัมหมัด ศ็อลฯ เป็นทั้งผู้นำทางการเมืองและด้านจิตวิญญาน (ศาสนา)

ปราศจากการศึกษาถึงสิ่งที่เกิดขึ้นในอดีตในเชิงรัฐศาสตร์ตั้งแต่สมัยท่าน อบูบัก (ร.ด) คอลีฟะฮ์คนแรกหลังจากท่านศาสดา ศ็อลฯ อาจจะทำให้เราไม่สามารถแยกแยะได้ว่าอะไรคืออิสลาม และอะไรคือมุสลิม บางคนอาจจะอ้างว่าอิสลามคือมุสลิม และมุสลิมคืออิสลาม ใช้คำใดคำหนึ่งไม่แตกต่างกันมาก นี้อาจจะเป็นเหตุผลพื้นฐานที่ทำให้เราเข้าใจว่า การเมืองอิสลามและการเมืองของมุสลิมนั้นเหมือนกัน

การเมืองที่มาจากหลักการอิสลามนั้นอาจจะไม่ใช่การเมืองที่มุสลิมปฎิบัติกันเสมอไป หากเราพยายามเข้าใจการเมืองสีขาวในประวัติศาสตร์ เราคงจะหาหลักฐานค่อนข้างลำบาก เพราะตลอดประวัติศาสตร์อิสลาม มุสลิมฆ่าฟันกันเองมากกว่าการต่อสู้กันกับชนต่างศาสนิก[5] การเมืองที่เกิดขึ้นจริงในอดีตของมุสลิมนั่น น่าจะเรียกว่า “การเมืองสีแดง” มากกว่า เพราะตั่งแต่ท่านอบูบักร (ร.ด.) ได้สืบทอดอำนาจต่อจากท่านศาสดา ศ้อลฯ ก็เกิดการฆ่าฟันกันในสงครามต่างๆ มากมาย และสงครามที่น่าจะเป็นที่รู้จักกันเป็นอย่างดีคือ สงครามระหว่างกองทหารของอาลีและกองทหารจากฝ่ายพระนางอาอีชะฮ์ (ร.ด) ทำให้เกิดการฆ่าฟันกันในสงครามอูฐ (ค.ศ. 656) ณ เมืองบัสเราะฮ์ประเทศอิรักในปัจจุบัน และยังมีการต่อสู่กันเชิงอำนาจและการเมืองอีกหลายครั้งในช่วงต้นการสร้างอาณาจักรอุมัยยะฮ์ อับบาซียะฮ์ ออตโตมานและอาณาจักรอื่นๆ ดังนั้นหากมองกลับไปถึงการปฎิบัติของเหล่าบรรพชนในอดีต เราจะเห็นประวัติศาสตร์มุสลิมของเราในฐานะประวัติศาสตร์หนึ่งของมนุษย์ชาติ (ซึ่งไม่ใช่ประวัติศาสตร์ของมลาอีกะฮ์อย่างแน่นอน) อาจจะมีการนองเลือดกันบ้าง มีความขัดแย้งกันบ้าง มีสิ่งที่ผิดพลาดและพลาดพลั้งไปบ้าง และมีความสงบสุขบ้าง มันคือวัฎจักรและกฎธรรมชาติของความเป็นมนุษย์ไม่ว่าจะนับถือศาสนาใด หากเราต้องการกลับไปใช้การเมืองอย่างที่ว่า มันคงไม่ใช่ “การเมืองสีขาว” ที่เราหมายถึง

ดังนั้นการเมืองสีขาวที่เป็นที่โหยหาอาจจะหมายถึงการเมืองที่ตั้งอยู่บนหลักการและคุณธรรมอิสลาม ที่เป็นเครื่องมือที่นำไปสู่เป้าหมายอันสูงส่งของอิสลาม (Maqasid al-Shariah) นั่นคือ การการันตีการอยู่ดีมีสุขของผู้คน การจรรโลงสังคมด้วยความดีและห้ามปราบความชั่ว และการใด้มาซึ่ง “ประโยชน์สุข” ของประชาชน[6] หากนี้คือคำนิยามของคำว่า การเมืองฐานอิสลาม หรือการเมืองสีขาว นั่นหมายความว่าเราไม่ได้อ้างอิงมันไปสู่การปฎิบัติของบรรพชนรุ่นก่อนมากไปกว่าการยึดติดกับหลักการอิสลาม และมันอาจจะทำให้เราสามารถค้นพบ “รูปแบบ” ทางการเมืองที่สอดคล้องกับสภาพแวดล้อมบ้านเราและหลักการอิสลาม ซึ่งมันอาจจะเรียกว่าระบบอะไรก็แล้วแต่ แต่ถ้ามันสามารถนำสังคมไปสู่เป้าหมายของอิสลาม โดยไม่ขัดแย้งกับหลักการอิสลามได้ มันคือระบบที่มุสลิมสามารถเรียนรู้ ประยุกต์และปฎิบัติได้ และมันคือหน้าที่ของทุกคนโดยเฉพาะผู้รู้ในด้านรัฐศาสตร์อิสลามในการค้นหารูปแบบเฉพาะนี้ให้กับสังคมบ้านเราไปพร้อมๆ กับการเปลี่ยนแปลงทางสังคม เศรษฐกิจ วัฒนธรรม เมื่อนั้นแล้วเราจะพบกับสังคมบนฐานหลักการอิสลามอย่างแท้จริงในศตวรรตที่ 21 โดยไม่ต้องละทิ้งเป้าหมายของอิสลามและการซื่อสัตย์ต่อพระองค์แต่ประการใด

 


[1] คัดลอกบทความจาก https://www.facebook.com/anwar2555

[2] ข้อมูลบางส่วนได้มาจากการสำนักข่าวต่างๆ การพูดคุยกับคนในพื้นที่ และผ่านเฟสบุ็ค ตัวอย่างจากข่าวออนไลน์เช่น เลือกตั้งนายกอบจ.นราธิวาสดุ!! ยิงดับหัวคะแนนประชาธิปัตย์ในคืนหมาหอนhttp://www.matichon.co.th/news_detail.php?newsid=1350134780&grpid=03&catid=03; “การเมืองดุ! ถล่มเอ็ม16งานเลี้ยงตาย1ว่าที่นายกอบต.เจ็บจากhttp://www.thairath.co.th/content/region/303177

[3] ข้อมูลจากการฟังบรรยาย และพูดคุยกับนักวิชาการอิสลามและพี่น้องชาวบ้าน

[4] คัมภีร์อัลกุรอานบทอัชชูรอ (42) โดยโองการที่ 38 มีความหมายว่า “...และกิจการของพวกเขามีการปรึกษาหารือระหว่างพวกเขา” และยังมีโองการอื่นๆ ในคัมภีร์อัลกุรอานใช้คำว่า “ชูรอ” อีกเช่นกันเช่น ในบทอัลบะเกาะเราะฮ์โองการที่ 233 บทอัลอาลิอิมรอน โองการที่ 159 อ้างอิงจาก พระมหาคัมภีร์อัลกุรอานพร้อมความหมายภาษาไทย โดยสมาคมนักเรียนเก่าอาหรับ ศูนย์กษัตร์ฟะฮัด เพื่อการพิมพ์อัลกุรอาน อัลมาดีนะฮ์อัลมูเนาวาเราะฮ์ ราชอาณาจักรซาอุดีอาราเบีย

[5] ดร. อณัส อมาตยกุล. (๒๕๔๗) สร้างรัฐอิสลามด้วยสันติวิธี. บางอ้อ. สำนักคิดคนขายเครา. (หน้า ๔๘).; Najeebabadi, A. (2001). History of Islam (Vol 1-2). Riyadh: Darussalam

[6] ศึกษาเพิ่มเติมได้ที่ Auda, J. (2008). Maqasid Al-Shariah: A Beginner’s Guide. London: International Institute of Islamic Thought (IIIT); Ashur. M. (2006). Ibn Ashur: Treatise on Maqasid Al-Shariah. London: International Institute of Islamic Thought (IIIT); Kamali. M. (2008). Maqasid Al-Shariah Made Simple. London: International Institute of Islamic Thought (IIIT). ส่วนคำว่า “ประโยชน์สุข” ในภาษาอาหรับใช้ศัพท์คำว่า “มะศอละฮ์”

Advertisements

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s

  • เพื่อน

%d bloggers like this: